Maandenlang postten agenten in burger bij bushaltes op de routes die ze van controleurs hadden doorgekregen. Zwartrijders zonder legitimatie werden meteen aangehouden, andere passagiers met een 'negroїde uiterlijk' werden gevolgd naar het huis waar zij vermoedelijk huishoudelijk werk gingen doen en moesten daar hun legitimatie aan de agenten tonen. De buit: dertig illegale werksters.

Een negroïde vrouw een villa binnen zien gaan mag voor agenten dan een ‘redelijk vermoeden van schuld’ opleveren, de Raad van State dacht daar anders over. Van de dertig werksters zonder verblijfsvergunning zijn er vier in vrijheid gesteld nadat zij met succes in hoger beroep gingen bij de Raad van State. Die oordeelde dat de politie hen niet enkel op grond van hun huidskleur had mogen staande houden. Dertig illegale werksters werden begin dit jaar op deze manier aangehouden. Twaalf van hen werden over de grens gezet.

Pinokkio en klikspaan
In januari nog ontkende Dirk-Jan Hollander, bij Connexxion verantwoordelijk voor controles op vervoersbewijzen, tegenover het Haarlems Dagblad dat er geen sprake was van een formele samenwerking tussen Connexxion en politie Kennemerland: “Controleurs van Connexxion hebben nooit opdracht gekregen om boetes die illegale werksters kregen voor zwartrijden direct aan de deur bij hun werkgevers te innen. Dit is zeker niet ons beleid en moet dus door onze controleurs op eigen initiatief gebeurd zijn.’’

Een proces verbaal dat de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) als bewijslast inbracht tegen een van de vrouwen laat zien dat de klikspanen weldegelijk in opdracht handelden. Daaruit blijkt dat de politie en vervoersmaatschappij Connexxion gericht samenwerken in het controleren op vervoersbewijzen op buslijnen naar villawijken rond Haarlem. Afspraken die begin 2010 werden gemaakt op het bureau van de Vreemdelingenpolitie, zo vermeldt het proces verbaal dat ‘Controle Connexxion/Schoonmakers’ heet.

Dertig illegale werksters werden begin dit jaar op deze manier aangehouden. Twaalf van hen werden over de grens gezet. Veertien vrouwen wachten momenteel in een detentiecentrum op uitzetting of zitten midden in een asielaanvraag. De Haarlemse advocaat en bestuurslid van de Liga voor de rechten van de mens Hans Gaasbeek zegt in het Haarlems Dagblad dat de vrouwen die nu nog vastzitten, moeten worden vrijgelaten.